Benzinin litre fiyatına geceyarısından geçerli 6 kuruş zam yapıldı. Benzin fiyatları 4,65 liraya çıkacak.
Sektör yetkilileri, benzinin litre fiyatına gece yarısından geçerli olmak üzere 6 kuruş zam yapıldığını söyledi.
Fiyat artışı petrol fiyatlarındaki artışı bağlı olarak gerçekleşti. Zam sonrasında benzinin litresi 4,65 liranın üzerine çıkacak.
Asgari ücret için pazarlık masası kurulmuş gibi görünse de hükümetin zam oranı belli ve bu orandan farklı bir sonuç beklenmiyor. Halen 740 lira olan net asgari ücret, önümüzdeki yılın ilk 6 ayında yüzde 3 zamla birlikte büyük ihtimalle 762 lira olarak uygulanacak.
Asgari Ücret Tespit Komisyonu’nun 2013 yılının asgari ücretini belirlemek üzere dün ilki gerçekleştirilen toplantı, hükümetin ‘22 liralık zam’ öngörüsünün gölgesinde yapıldı. Asgari ücretle ilgili pazarlıklar başlarken, işçi konfederasyonları asgari ücretin en düşük memur maaşına yükseltilmesini istiyor.
Ancak hükümet zam oranını bir süre önce ilan ettiği 2013-2015 Orta Vadeli Ekonomik Program’da ‘yüzde 3+3’ olarak belirlemiş durumda. Buna göre 1 Ocak itibariyle 740 liralık asgari ücret 762 liraya yükselecek. Bu ise net asgari ücrette 22 liralık artış demek. Önceden verilmiş hükümet kararında, pazarlıklar sonucunda ciddi bir değişiklik beklenmiyor. Bu durum dün başlayan pazarlıklarla ilgili olarak çalışanlar arasında “Zam belli, pazarlık göstermelik” yorumlarına neden oldu. Asgari ücret, halen 16 yaşından büyük bekar bir işçi için brüt 940.5, net 740 lira olarak uygulanıyor. Asgari ücretin işverene toplam maliyeti 16 yaşından büyük işçiler için bin 1095.7 lira, 16 yaşından küçük işçiler için 938.4 lira düzeyinde. Asgari Ücret Tespit Komisyonu’nun Aralık ayı boyunca yapacağı toplantının ardından yeni asgari ücret, 1 Ocak 2013’ten itibaren geçerli olacak.
Vergi yükünü azaltın
Dünkü toplantının açılışında konuşan Çalışma Bakanı Faruk Çelik, komisyonun bu yıl da çalışanlarının geçim şartlarını, dünya ve Türkiye ekonomisinin durumunu göz önünde bulundurarak asgari ücreti uzlaşıyla belirlemelerini temenni ettiğini söyledi. TİSK Heyeti Başkanı Metin Demir de konuşmasında, asgari ücretin brüt olarak arttırılmasından çok, üzerindeki vergi vesigorta prim yüklerinin azaltılması yoluyla çalışanın eline geçecek net ücrette ek artış sağlanması gerektiğini belirtti.
Türk-İş Genel Eğitim Sekreteri Ramazan Ağar, 2013 programında asgari ücretin Ocak veHaziran’da yüzde 3 oranında arttırılması öngörüsünün kabul edilemez olduğunu söyledi ve “Asgari ücreti enflasyonu hedef alarak belirlemek yoksulluğun sürdürülmesi demektir” dedi. Ağar, asgari ücretin belirlenmesinde en düşük memur maaşının dikkate alınmasını istedi.
15 kişi karar verecek
Asgari Ücret Tespit Komisyonu, 5’i işçi, 5’i işveren, 5’i de devlet temsilcisi olmak üzere 15 kişiden oluşuyor. Komisyonda işçi tarafını Türk-İş, işveren tarafını TİSK temsil ediyor. İş Kanunu gereğince, ücretlerin asgari düzeyinin komisyon aracılığı ile en geç iki yılda bir belirlenmesi gerekiyor. Çalışma Bakanı’nın tespit ettiği üyelerden birinin başkanlık ettiği komisyon, en az 10 üyenin katılımıyla toplanıp, oy çokluğu ile karar veriyor. Oyların eşitliği halinde başkanın bulunduğu tarafın çoğunluk sağladığı kabul ediliyor.
Gülümhan GÜLTEN / VATAN
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) Başkanı Fatih Acar, emekli aylığı bağlama süresinin 60 günden 20 güne indireceklerini söyledi.
Emeklilik aylığını 3 günde bağlayıp neticeyi cep telefonundan bildireceklerini aktaran Acar, emeklilere ocak ayında zam müjdesi verdi. SGK Başkanı, emeklilik yaşının yükselmeyeceğini de bildirdi.
Bir televizyon programına konuk olan SGK Başkanı Fatih Acar, emeklilere müjde verdi. 2000 yılından önce emekli olanlarla, 2000 yılından sonra emekli olanlar arasında uçurum olduğunu ifade eden Acar, bakanlığın bu adaletsiz durumun çözülmesi adına önemli gayret gösterdiğini belirtti ve “Emeklilerimizin aylığında 2013 yılında 10 TL ile 322 TL arasında iyileştirme yapacağız.” dedi.
İntibak hesaplamaları yaparken 2500 emeklinin maaşının eksik hesaplandığını belirten Acar, “2500 emeklinin maaşı eksik hesaplanmış. Bunlar toplu olarak Ocak’ta fark alacak. Bunlardan birinin hesabına 22 bin TL yatıracağız.” bilgisini verdi.
Kayıt dışılık konusuna da değinen SGK Başkanı Acar, 81 ilde kayıt dışı mücadele servislerinin kurulduğunu belirterek, 4 yılda 1milyon 250 bin çalışanın kayıt altına alındığını vurguladı. Teknik altyapı sıkıntısını gidermek bakımından Türktelekom’la özel bir anlaşma yaptıklarını söyleyen Acar, “Telekom özel hat verdi, provizyon arızası olmayacak. Biz bir sosyal güvenlik kurumuyuz. 74 milyona hizmet veriyoruz. Bize otobanda yer tahsil edin dedik ve yaklaşık bir aydır özel otobanda ayrılmış hattan hizmet ediyoruz.”
Fatih Acar, milyon dolarlık futbolcuların asgari ücretle prim yatırdıklarını tespit ettikten sonra harekete geçtiklerini aktaran Acar “Asgari ücretli o kadar ünlü futbolcu çıktı ki hayret ettik ve asla bu tabloyu kabul etmeyeceğimizi söyleyerek bu tablonun 1 yıl içerisinde düzeltilmesi gerektiğini net bir şekilde ifade ettik. Futbol kulüplerine yaptığımız çalışmayı 2013’te sektör sektör derinleştireceğiz.” ifadelerini kullandı. Acar, asgari ücretten prime esas matrah beyan edenlerin oranının 2008’lerde yüzde 60’larda iken bugün yüzde 41’lere indiği de kaydetti.
EMEKLİLERE 104 MİLYAR LİRA KAYNAK AKTARILDI
Sosyal güvenlik reformundan önce 38 yaşında emekliliğin tabii bir uygulamaya dönüştüğüne dikkat çeken Acar, ”15 yıl prim ödeyen 40 yıl emekli aylığı alıyordu.” dedi. Bunun ülkeye çok ciddi faturasının olduğunu belirten Acar, bugün gelinen noktada 10,4 milyon emekli olduğunu ve emeklilere 104 milyar lira kaynak aktarıldığını söyledi. Türkiye’nin gelecekte daha yaşlı bir nüfusla karşılaşacağını ifade eden Acar, bu sebeple sosyal güvenlik reformunun son derece önemli olduğunu dile getirdi.
Merkezi Yönetim Bütçesi‘nin yüzde 40’ndan fazlasını SGK’nın oluşturduğunu söyleyen Acar, şu bilgileri verdi:
“2012 bütçemize baktığımız zaman toplam gelirimiz 133,2 milyar lira, toplam giderimiz 158,7 milyar lira. Açık olarak öngörülen rakam 25,4 lira. Prim gelirlerimiz ise 93,5 milyar lira. Bütçemiz içerisinde en önemli gelir kalemlerimiz prim gelirlerimiz. Giderlerimiz açısından baktığımızda en önemli giderlerimiz emekli maaşları, 104,7 milyar lira. Sağlık giderlerimiz 43,4 milyar lira. Bu tabloya baktığımızda şöyle bir fotoğraf verebiliriz; sosyal güvenlik reformuyla birlikte sürdürülebilir bir sosyal güvenlik sisteminin temelleri atıldı.”
Merkez Bankası Başkanı Başçı, enflasyonun yüzde 7.4’e çıkacağını söyledi. Bu artış, memur veemeklilerin maaşına zam olarak yansıyacak.
Emeklilerin gözü-kulağı şu sıralar enflasyonda. Enflasyondaki artış zamlara yansıdığı için SSK, Bağ-Kur ve memur emeklileri, her gelişmeyi yakından takip ediyor. Merkez Bankası‘nın enflasyon tahminini yükseltmesiyle heyecanlanan emekliler, zamlarının enflasyon farkıyla ne kadar artacağını hesaplamaya çalışıyor. Merkez Bankası Başkanı Erdem Başçı, önceki gün yaptığı açıklamada enflasyonun yıl sonunda yüzde 7.4’e yükselmesini beklediklerini söylemişti.
OCAK’TA ARTIŞ VAR
Bu yılın Temmuz ayında yüzde 1.95 oranında enflasyon farkı alan SSK ve Bağ- Kur emeklilerinin, 2013 yılının Ocak ayında ise yüzde 5.32 zam alması öngörülüyor. Merkez Bankası, 2012 yıl sonu için enflasyon tahmini yükseltirken, bu gelişme yaklaşık 9 milyon SSK ve Bağ- Kur emeklisini umutlandırdı.
FARK YÜKSELECEK
Uzmanlar, Merkez Bankası’nın bu tahmininin de aşılabileceğini belirtirken, yüzde 3’lere varan enflasyon farkının gündeme gelebileceğini ifade ediyor. Uzmanlar, enflasyon tahminlerinin yükselmesi ile emeklilerin zam farklarının daha da artacağını kaydediyor.
MEMUR EMEKLİSİ DE SEVİNECEK
Memur emeklileri de memurlar gibi 2013’ün Ocak ayında yüzde 3 zam alacak. Ayrıca bu yılın ikinci yarısında enflasyonda yaşanan yükseliş de maaşlarına yansıyacak. Memur ve memur emeklileri, bu yılın ikinci yarısında yüzde 4 zam almıştı. Bu dönemin enflasyonu yüzde 4’ün üzerinde olursa, Ocak’taki yüzde 3’lük zamlarının üzerine bu fark da eklenecek. Bu yılın ikinci yarısında enflasyonun yüzde 5.3 olması bekleniyor. Bu durumda memurlar ve memur emeklileri 2013 Ocak ayındaki yüzde 3’lük zammın üstüne yüzde 1.3 enflasyon farkı alacak.
Başbakan Yardımcısı Ali Babacan’ın gelecek yıl ilave tedbirler olabilir, açıklamasının ardından zam sinyali 2013 programında ortaya çıktı. Motorlu taşıttan ehliyete, pasaporttan kırmızı ışıkta geçmeye yeni yıl vergilerinde yüzde 12 zammın ucu göründü.
Programda, “2013 yılında genel ekonomik koşullar göz önüne alınarak bazı maktu vergiler güncellenecek, gelir kaybına yol açacak düzenlemelerden kaçınılacaktır” ifadesi hükümetin harçlar ile motorlu taşıtlar, trafik ve para cezaları üzerinden alınan maktu vergilerde ilave artış yapacağı şeklinde yorumlandı.
SEÇİM KORKUTUYOR
Yasa gereği maktu vergiler Ekim ayını kapsayan 12 aylık Üretici Fiyat Endeksine göre belirleniyor. 12 aylık ortalamalara göre 8.65 olan ÜFE’nin, açıklanacak Ekim ayı enflasyonuyla yüzde 8 civarında çıkması bekleniyor. Ancak Bakanlar Kurulunun, bu oranı yüzde 50 artırma yetkisi bulunuyor.
Başbakan Yardımcısı Babacan ve programdaki ifadeler de dikkate alındığında “Ekonomi yönetimi elektrik, gaz ve alkollü içecek zammını yeterli görmeyip, seçim nedeniyle artması muhtemel harcamalar için ‘ilave zam’ yapılması konusunda hükümeti ikna etti” yorumlarına neden oldu.
Öyle ki Ekonomi Programında yer alan ‘2013 yılında genel ekonomik koşullar göz önüne alınarak bazı maktu vergiler güncellenecek” ifadesi, yılbaşında artacak vergilerde yüzde 8 yerine yüzde 12’lik artış olacağı sinyalini verdi.
Uzun süredir yüzde 50 artış yetkisini kullanmayan hükümet, 2012 yılında yüzde 10.2 olan yeniden değerleme oranını ehliyet, pasaport ve kimlikler üzerinden alınan harçlar için yüzde 15 olarak belirlemişti.
ARABASI OLAN YANDI
Eğer Bakanlar Kurulu, yeniden değerleme oranını yüzde 50 artırma yetkisini kullanırsa, motorlu taşıtlar başta olmak üzere trafik ve para cezaları gibi maktu vergiler yılbaşında yüzde 12 oranında ‘güncellenecek”.
Yüzde 12 zam durumunda 1-3 yaş grubunda, motor hacmi 1300 cm3’ü geçmeyen bir otomobilin vergisi 480 liradan 57 liralık artışla 537 liraya çıkacak. Oysa hükümetin yeniden değerleme oranını yüzde 8 alması durumunda vergi artışı 38 lirada kalacak ve ödenecek vergi 518 lira olacak.
Yine yüzde 12’lik güncellemeyle motoru 1300 ile 1600 cc m3 arasında olan araçların MTV’si 711 liradan 85.4 liralık artışla 796,4 liraya yükselecek.
2000- 2500 motor hacmindeki bir aracın vergisi ise 3 bin 195 liradan 3 bin 578 liraya yükselecek.
PASAPORTU HEMEN ALIN!
Yılbaşından itibaren maktu vergiye tabi olan pasaport harç ve defter bedelleri de yüzde 12 oranında artarsa; 6 aya kadar 160 lira; 1 yıla kadar 202 lira; 3 yıllık 375 lira; 3 yıldan fazla ise 500 liraya çıkacak. (Harç + defter bedeli üzerinden hesaplandı)
HIZLI GİDENİN CEZASI 357 LİRA OLACAK
Yine hükümet trafik cezalarını da yüzde 12 oranında artırırsa, radara yakalanan sürücüye verilecek ceza 319 liradan 357 liraya çıkacak. Alkollü araç kullanmanın cezası 650 liradan 728 lira; kırmızı ışıkta geçmenin cezası ise 154 liradan 172 liraya yükselecek.
Zorunlu trafik sigortası yaptırmamanın cezası ise 4 bin 919 liradan 5 bin 509 liraya çıkacak.
B sınıfı ehliyet alma harcı 96.3 liradan 107.5 liraya; silah taşıma ruhsatı 537 liradan 601.4 lira;Anayasa Mahkemesi’ne başvuru harcı 172.5 liradan 193 liraya yükselecek.