5 Aralık 1934’de TBMM’de kadınlara seçme ve seçilme hakkını tanıyan yasa tasarısının kabul edilişinin 81.yıl dönümü ülke genelinde olduğu gibi Aydın’da da çeşitli etkinliklerle kutlandı. Aydın’da Türk Eğitim Sen’li kadınlar seçme ve seçilme haklarına kavuşmanın 81. Yıl dönümü dolayısıyla Atatürk Bulvarı üzerinde heykeli bulunan Türkiye’nin ilk kadın muhtarı Karpuzlulu Gül Esin’in heykeline çelenk sunarak kutlama yaptılar.
Türk Eğitim Sen Aydın Kadın Komisyonu Başkanı Şenay Caner, törende yaptığı konuşmada “8 Ekim 1934’de teklif edilen ve 5 Aralık 1934’de yürürlüğe giren Türk Kadınına Seçme ve Seçilme hakkının verilişinin 81. yılı kutlu olsun” dedi.
“TÜRK KADINI SEÇME VE SEÇİLME HAKKINI AVRUPA’DAN ÖNCE ELDE ETMİŞTİR”
Konuşmasında Türk Kadının seçme ve seçilme hakkını pek çok Avrupa ülkesinden daha önce elde ettiğini belirten Şenay Caner, “1930 yılında yerel yönetime, 1933’de muhtarlık ve ihtiyar heyetine ve 1934’de de milletvekilliğine seçme ve seçilme hakkı verilmiştir. Bütün bu hakları Türk kadını birçok Avrupa ülkesinden çok daha önce elde etmiştir.
Cumhuriyetle birlikte büyük bir ivme kazanan, Osmanlı İmparatorluğu döneminde İkinci Meşrutiyet sırasında başlayan kadın uyanış hareketinin ve haklarının en büyük savunucusu, her öncü eylemde olduğu gibi, Mustafa Kemal Atatürk olmuştur” dedi.
“İLK KADIN MUHTAR DEMİRDERELİ GÜL ESİN”
Günümüzde Türk kadınına iki türlü görev düştüğünü bunlardan birinin kadınların kendi haklarını kullanmayı bir görev kabul etmesi diğerinin de yine kadınların haklarını bilmeyen diğer kadınlara haklarını anlatması olduğunu belirten Şenay Caner, “Kadınlar; 30 Nisan 1930’da belediye seçimlerinde seçmen olma hakkı, 26 Ekim 1933’te muhtar seçme ve köy ihtiyar heyetine seçilme hakkı, 5 Aralık 1934’te milletvekili seçilme ve seçme hakkı verilmiştir. 1935 yılında kadınların seçme ve seçilme hakkını ilk kez kullandığı seçimler yapılmış, TBMM’ne 18 kadın milletvekili seçilmiştir. 1933 yılında yerel seçimlerde kadınlara seçme ve seçilme hakkı verildikten sonra Aydın’ın Çine ilçesine bağlı şu andaki Karpuzlu ilçesi olan o dönemin Demirdere köyünde seçimi kazanan Gül Esin, ilk kadın muhtarımızdır. Gül Esin, Türkiye’nin seçilmiş ilk kadın muhtarıdır. 1901-1990 yılları arasında yaşayan. 32 yaşında yaklaşık 500 oyla muhtarlık görevine getirilen ilk kadın muhtar Gül Esin, Atatürk tarafından da ödüllendirilmiştir.
1970 yılında taşındığı Nazilli’de 20 yıl yaşamış ve 1990 yılında da 89 yaşında vefat etmiştir. O tarihlerde dünyada kadınların yasal olarak milletvekili seçme ve seçilme hakkına sahip olduğu ülke sayısı 28, bu hakkın kullanıldığı ülke sayısı 17 idi” ifadelerini kullandı.
Milliyetçi Hareket Partisi Nevşehir Kadın Kolları Başkanı Yıldız Gürbüz 5 Aralık Türk Kadınına Seçme ve Seçilme Hakkı günü dolayısıyla açıklamada bulundu.
Balıkesir’in Ayvalık ilçesinde, Kadının Sosyal Hayatını Araştırma ve İnceleme Derneği (KASAİD), kadınlara seçme ve seçilme hakkının verilmesinin yıldönümünü Cunda Adası’ndaki bir restoranda kutladı.
Denizli Büyükşehir Belediye Başkanı Osman Zolan, 5 Aralık 1934’te Türk kadınına seçme ve seçilme hakkı tanınmasının yıldönümünde kutlanan ‘Kadın Hakları Günü’ dolayısıyla mesaj yayımladı. Denizli Büyükşehir Belediye Başkanı Osman Zolan, 5 Aralık 1934’te Türk kadınına seçme ve seçilme hakkı tanınmasının yıldönümünde kutlanan Kadın Hakları Günü dolayısıyla bir mesaj yayımladı. Başkan Zolan, mesajında batılı bir çok ülkede kadınların İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra seçme ve seçilme hakkına kavuşabildiğini ancak Türkiye’de bunun 1934 yılında kabul edilmesinin Türk kadınına verilen değerin en güzel örneği olduğunu kaydetti. Türk kadının 81 yıl önce Türk siyasi hayatında söz sahibi olmaya başladığının altını çizen Başkan Zolan, “Bizleri canından ve ruhundan bir parça olarak gören ve tüm hayatını yaşamımızın daha iyi olması için fedakarca harcayan Türk kadını, tüm tarihimiz boyunca önemli ve saygın bir konuma sahip olmuştur” dedi.
Türkiye’de kadınlara seme ve seçilme hakkı tanıyan yasanın kabul edilmesinin 81’inci yılında Kayseri Barosu’nun düzenlediği seminerde konuşan Doğruyol Yol Partisi (DYP) 21’inci dönem Kayseri Milletvekili Avukat Sevgi Esen “ 5 Aralık, eşitlik adına, saygı adına yapılan mücadelenin bayrak olduğu, demokrasi adına bir onurun yaşandığı tarihin adıdır” dedi.