Etiket: karşılıksız

  • Özdemir: “Karşılıksız Çek Piyasaları Tıkıyor”

    Mersin Ticaret Borsası Başkanı Abdullah Özdemir, karşılıksız çek sayısında ve ödenmeyen çek tutarındaki artışın, ticaret hayatını olumsuz etkilediğini söyledi.

    Özdemir, yazılı açıklamasında, karşılıksız çek tutarının 2011 yılında 11,5 milyar lirayken, karşılıksız çek kesmeye uygulanan hapis cezasının 2012 yılında kaldırılmasıyla birlikte bu rakamın 2015 yılı sonunda 27,3 milyar liraya yükseldiğini belirtti. Türkiye’deki yaklaşık 715 bin dolayındaki şirketin ödediği toplam kurumlar vergisi tutarının 37 milyar lira olduğunu hatırlatan Özdemir, karşılıksız çek tutarının büyüklüğüne vurgu yaptı.

    Acil tedbir alınmadığı takdirde bu rakamların yükselen bir ivme ile artmaya devam edeceğinden endişe ettiklerini kaydeden Özdemir, “Üstelik zannedildiği gibi bu rakam sadece çeki alan ve vereni ilgilendiren bir sorun değildir. Alacağını tahsil edemeyen iyi niyetli firmalar da kendi borçlarını ödeme konusunda sorun yaşamaya başlamaktadır. Bu durum zincirleme bir reaksiyon olarak devam etmektedir. Piyasalardaki ödemeler kanalı bir noktada tıkandığında tüm sistemin çalışmasını olumsuz olarak etkilemektedir. Adeta insan bedenindeki damarların tıkanması gibi istenmeyen sonuçlar doğurmaktadır. Böyle bir sorunla karşılaşan firmalarımız yeni yatırım yapmaktan kaçınmakta, küçülmeye gitmekte, istihdamlarını daraltmak zorunda kalmaktadır. Ekonomimizin büyümesi negatif olarak etkilenmektedir” dedi.

    “KARŞILIKSIZ ÇEK, GÜVEN UNSURUNU AZALTMAKTADIR”

    Karşılıksız çek sayısının artmasının, ticaret hayatının olmazsa olmaz şartı olan güven unsurunu da zedelediğine işaret eden Özdemir, “Ülkemizde vadeli çek uygulaması son derece yaygındır. Vadeli çek alan bir firma, karşı firmaya aslında kredi açmış olmaktadır. Vadeli satışlar sayesinde piyasalara canlılık gelmektedir. Karşılıksız çek nedeniyle, ekonomik hayatta güven unsurunun azalması, ticari faaliyetler üzerinde sınırlayıcı etki yapmakta ve firmalarımıza ek maliyetler getirmektedir. Güven olmadan ticaretin canlanması ve ekonominin yüksek hızlı büyümesi mümkün değildir” diye konuştu.

    “KARŞILIKSIZ ÇEK, SAHTE PARA BASMAK GİBİDİR”

    Karşılıksız çek kesmenin, bazılarının iddia ettikleri gibi basit bir ekonomik suç olmadığını savunan Özdemir, “Anayasa Mahkemesi’nin kararı ile açıkça belirtildiği üzere bir kambiyo suçudur, yani karşılıksız para basmak veya sahte para kullanmak ile aynı kategoriye giren bir suçtur. Bundan dolayı da bu suça karşı her türlü caydırıcı yaptırımın uygulanması son derece yerinde olacaktır. Böylesine önemli bir suçun hak ettiği yaptırım ile cezalandırılmaması, son dört yılda yaşadığımız gibi, çok daha vahim sonuçlara yol açacaktır” ifadelerini kullandı.

    Bu arada yeni uygulanmaya başlanan ’karekodlu çek’ uygulamasının, çekin güvenirliğini artıracağını ancak, çekin karşılıksız çıkmasını engellemeye yetmeyeceğini ifade eden Özdemir, şöyle devam etti: “Piyasaların sağlıklı şekilde işlemesini aksatan, güven unsurunu zedeleyen ve Anayasa Mahkemesi’nce bir suç olarak görülen karşılıksız çek kesmeye karşı, gerekli sert yaptırımları içeren düzenlemelerin yapılması konusunda hükümetimizce yürütülen çalışmaların bir an önce sonuçlanmasını bekliyoruz.”

  • Genç Çiftçilere Karşılıksız 30 Bin TL Destek

    Genç çiftçi projelerinin desteklenmesi karşısında, kırsalda ikamet eden 18-40 yaş arası çiftçilere 30 bin lira hibe desteği sağlanacağını belirten AK Parti Kütahya İl Başkanı Ali Çetinbaş, başvuruların yarın başlayacağını ve 11 Mayıs’a kadar süreceğini söyledi.

    Çetinbaş, genç çiftçilere yönelik 30 bin lira hibe desteği ile ilgili açıklamalarda bulundu.

    Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi programı kapsamında, ’Genç Çiftçi Projelerinin Desteklenmesi’nin yürürlüğe girdiğini belirten Başkan Çetinbaş, “Tebliğin amacı, tarımda sürdürülebilirliğin sağlanması, genç çiftçilerin girişimciliğinin desteklenmesi, gelir düzeyinin yükseltilmesi, alternatif gelir kaynaklarının oluşturulması ve kırsalda genç nüfusun istihdamına katkı sağlayacak kırsal alandaki tarımsal üretime yönelik projelerin desteklenmesidir” dedi.

    Kırsal alanda ikamet eden veya ikamet edecek olan 18-40 yaş arasındaki genç çiftçilere 30 bin lira hibe desteği verileceğini aktaran Başkan Ali Çetinbaş, “Program bitkisel, hayvansal, yöresel tarım ürünleri, tıbbi ve aromatik bitki üretimine yönelik projeleri kapsamaktadır. Başvurular 12 Nisan 2016 tarihinde başlayacak ve 11 Mayıs 2016 tarihinde mesai bitiminde sona erecektir. Başvuruların il merkezinde İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü’ne, ilçelerde ise İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüklerine bizzat yapılması şarttır” diye konuştu.(EFE)

  • Kobilerde Karşılıksız Çek Ve İflas Erteleme Sorunu Büyüyor

    TÜRKONFED Başkanı Tarkan Kadooğlu, Türk ekonomisinin can damarı KOBİ’lerin karşılıksız çek ve iflas erteleme süreçleriyle boğuştuğunu hatırlatarak, bankalar, KOBİ’ler, denetleyici kurumlar ve sivil toplum kuruluşlarının acilen bir araya gelmesi için çağrıda bulundu.

    Başkan Tarkan Kadooğlu, bir an önce bu alanda KOBİ’leri rahatlatacak adımlar atılması gerektiğini söyleyerek, aksi takdirde KOBİ’ler özelinde başlayacak sıkıntılar, ülke ekonomisini ve iş insanlarını kaosa sürükleyeceğini savundu. KOBİ’lerin, ülke ticaretinin yüzde 90’ını oluşturduğunu vurgulayan Kadooğlu, “Türkiye ekonomisinin lokomotifi olan Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletmeler (KOBİ) ülkemizdeki ticari işletmelerin yüzde 90’ını oluştururken, istihdamın yüzde 78’ini karşılayarak sadece ekonomik kalkınmaya değil, toplumsal refah ve barışa da katkı sağlıyor” dedi.

    KOBİ’lerin son 10 yılda Türkiye ekonomisindeki ağırlığının giderek arttığına işaret eden Kadooğlu, karşılıksız çek sayısındaki artış ve iflas erteleme uygulamasının kötüye kullanılmasının ekonomide oluşturacağı risklerin, bir an önce ortak akılla çözülmesi gerektiğine vurgu yaptı.

    “4 YILDA YÜZDE 50 ARTIŞ YAŞANDI”

    Kadooğlu, karşılıksız çıkan çek miktarlarında son 4 yılda yüzde 50’lere varan bir artış yaşandığını ve 2015’in ikinci çeyreğinden itibaren, hem karşılıksız işlem yapılan çek sayısı hem de değerinde artışın hızlandığını söyleyerek, geçtiğimiz bir yılda karşılıksız çek kesilmesiyle yaşanan sıkıntıları da dile getirdi. Kadooğlu, “Yeni çıkarılacak İcra ve İflas Kanunu’nun hazırlık süreçlerinde iş dünyasının kaygılarının dikkate alınması önem taşımaktadır” dedi.

    Son dört yılda karşılıksız çekten dolayı tahsil edilemeyen para miktarının üç kat arttığını aktaran Kadooğlu, 2011 yılında 8,5 milyar TL’nin karşılıksız çekten dolayı tahsil edilemediğini, 2015 yılında bu rakamın 27,3 milyar TL’ye ulaştığının altını çizdi. Kadooğlu, “Finans sektörü ve bankaların süreci iyi yönetmesi gerekiyor. Piyasalarda likidite oluşumunu sağlayacak tedbirlerin alınması lazım. Karşılıksız çek kesenlere getirilecek caydırıcı yaptırımlarla bir yere kadar gelirsiniz. Finans kurumlarının, denetleyici kurumların, hükumetin ve sivil toplumun acilen bir masa etrafında bir araya gelmesi gerekiyor. Buradan sorumluluğu bulunan tüm paydaşlara sesleniyorum. Çek, protestolu senetler ve iflas erteleme konularında ‘Acil Eylem Planı’ oluşturulmalıdır” diye konuştu.

    PROTESTOLU SENETLERDEKİ ARTIŞ HIZI

    Protestolu senetlerdeki artış hızının yıllık yüzde 58 ulaştığını hatırlatan Kadooğlu, ticaret hayatında sıkıntıya neden olan bir başka önemli sorunun da iflas erteleme olduğunu ifade etti. İflas ertelemenin bugün kötü niyetli olarak kullanıldığını savunan Kadooğlu, “İflas erteleme sayısındaki artış için son zamanlarda mahkeme dosyalarına bakmak gerekiyor. Gerçek tablo icra ve iflas davalarında açık ve net bir şekilde görünüyor. İflas erteleme kararı alan bir firma dört yıla kadar, devlet de dâhil borçlu olduğu kurum kuruluş ya da şahıslara tek kuruş ödemiyor.Alacakların büyük çoğunluğu benzer sıkıntıları yaşayan, iyi niyetli davranan, işini dürüst ve temiz bir şekilde yapan KOBİ’ler. Alacaklıları sıkıntıya sokan diğer bir durum ise mahkemelerde sürecin uzamasıdır. Uzayan süreçten en çok zarar gören alacaklılar oluyor” ifadelerini kullandı.

  • Karşılıksız Alacaklar Alarm Veriyor

    Yaşar Üniversitesi Ekonomi Bölümü Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Serpil Kahraman Akdoğu, çek, senet ve bireysel kredi ile kredi kartında, karşılıksız alacaklar artışına dikkat çekti. Yaşar Üniversitesi Ekonomi Bölümü Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Akdoğu, özellikle karşılıksız ve sahte çeklerin önüne geçmek için geçen yıl hayata geçirilen karekodlu çek uygulamasının standart haline gelmesi gerektiğini belirtti.

    Akdoğu, sisteme göre, çeki alan kişinin karekod uygulamasıyla, çek veren kişinin tüm finansal geçmişini görebildiğini belirterek şöyle konuştu:

    “Bu sayede o çeki kabul edip etmeme konusunda daha hızlı hareket edebiliyor. Sistem, çekin güvenilirliği hakkında kısa zamanda fikir sahibi olmanın yanı sıra yapılan kimlik teyidi ile çek sahtekarlığı riskinin azaltılmasına imkan sağlıyor. Uygulamanın standart hale gelmesiyle birlikte taraflar için itibar ve güvenilirlik temini yanında, mali planların daha etkin yapılabilmesine olanak sağlayarak fonlamayı artıracak ve dolayısıyla iç piyasalara ivme katacaktır.”

    Yaşar Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Ekonomi Bölümü Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Serpil Kahraman Akdoğu, karşılıksız alacaklardaki artışa dikkat çekerek uyarılarda bulundu. Bankalar arası Kart Merkezi (BKM) verilerine göre, 2015 yılında kart sayısının bir önceki yıla göre yüzde 5’lik bir artış göstererek yaklaşık 170 milyona ulaştığını belirten Akdoğu, şunları söyledi:

    “Bu rakamın 58,2 milyonunu kredi kartları oluşturuyor. Dolayısıyla toplam kart sayısı 159 milyon olan İngiltere ve 134 milyon olan Almanya’yı geride bırakarak Avrupa’da sistemde en fazla kart sahibi ülke olduk. BKM verilerine göre, geçen yıl itibariyle 1 trilyon TL’yi aşkın kartlı işlemin 526 milyar TL’si kredi kartlarıyla gerçekleştirilirken banka kartlarının payı 501 milyar TL oldu. Verilere biraz daha yakından bakarsak 2015 yılında özellikle internet işlemlerindeki artış dikkat çekici. Kartla yapılan internet tabanlı işlemlerde artış oranı yüzde 32. BDDK’nın, kredi kartlarına yönelik taksit ve limit sınırlaması gibi yeni düzenlemelerinin kart kullanımına etkisi, özellikle ticari kredi kartları bazında sınırlı oldu. 2015 yılı itibariyle yasal takip sürecindeki gerçek kişi sayısı ise bireysel kredi veya bireysel kredi kartı bazında 2 milyon 623 bin 848 kişi oldu.”

    Akdoğu, bireysel kredi kartı ve kredilerde artan borçluluğa dikkat çekti.

    KARŞILIKSIZ ÇEK VE SENETLER YÜKSELİŞTE

    Türkiye Bankalar Birliği (TBB) Risk Merkezi verilerine göre, bankacılık sektörüne ibraz edilen karşılıksız çek ve senetlerde de artış görüldüğünü kaydeden Yrd. Doç. Dr. Serpil Kahraman Akdoğu, “2014 yılında protestolu senetler 8 milyar 221 milyon TL iken 2015 yılında bu tutar 10 milyar 80 milyon TL’ye erişmiş durumda. Karşılıksız çeklerde de farklı bir görünüm söz konusu değil. 2015 yılı itibariyle toplam 23,2 milyon çekin 775 bini karşılıksız olup tutar bazında 672 milyar TL’lik çekin yaklaşık 27 milyar TL’lik kısmı karşılıksız çek konumunda. 2016 Ocak ayında ise karşılıksız çek, geçen yılın aynı dönemine oranla adet bazında yüzde 0,5 puan artışla yüzde 3,4 olurken tutar bazında ise yüzde 0,8 puanlık artışla yüzde 4,1 e ulaştı” diye konuştu.

    TUTAR BAZINDA KARŞILIKSIZ ÇEKTE, İZMİR TÜRKİYE ÜÇÜNCÜSÜ

    Ocak 2016 itibariyle tutar bazında, karşılıksız işlemi yapılan çeklerin bankalara ibraz edilen toplam çeklere oranında en yüksek paya sahip üç ilin yüzde 20,3 ile Kırklareli, yüzde 13,1 ile Kırşehir ve yüzde 11,6 ile Hakkari olduğunu belirten Akdoğu, şunları söyledi:

    “En düşük iller Kastamonu, Karabük ve Giresun. Ege Bölgesi özelinde en yüksek paya sahip il yine tutar bazında yüzde 8 ile Kütahya, en düşük il yüzde 2,6 ile Denizli. İzmir ise yaklaşık 71 milyon TL’lik karşılıksız çek ile tutar bazında Türkiye genelinde üçüncü sırada”

    SAHTE ÇEKE DİKKAT ÇEKTİ

    Asıl sorunun ticaret payı ağırlıklı olan illerde ve yüksek meblağlı çeklerin karşılıksızlık oranlarındaki artış olduğuna dikkat çeken Yrd. Doç. Dr. Akdoğu, sözlerine şöyle devam etti:

    “Sadece karşılıksız değil, piyasalarda eskiye göre çok daha fazla sahte çek ve senetlerin de dolaşımda olduğu bilinen bir husus. Öte yandan, Batılı ülkelerde olduğu gibi ekonomik suça ekonomik ceza ilkesi gereğince, artık hapis cezası, iflas erteleme gibi yaptırımların uygulanmaması ve ülkemizde çeklerin vadeli bir enstrüman gibi kullanılması da karşılıksızlık oranlarını arttıran önemli unsur. Bu doğrultuda çeklerin sistemde yalnızca bir ödeme değil, aynı zamanda kredilendirme ve teminat fonksiyonlarını da barındıran bir enstrüman olduğu unutulmamalı. Sorunların önemli bir nedeni de standartların uygulanmaması, mali sicil sorunsalı ve tabii ki bilgi yetersizliği olarak özetlenebilir.”

    KAREKOD UYGULAMASI STANDART HALE GELMELİ

    Karşılıksız ve sahte çeklerin önüne geçmek için geçen yıl hayata geçirilen karekodlu çek uygulamasının standart haline gelmesi gerektiğini belirten Serpil Kahraman Akdoğu, “Uygulamanın standart hale gelmesiyle birlikte de taraflar için itibar ve güvenilirlik temini yanında, mali planların daha etkin yapılabilmesine olanak sağlayarak fonlamayı arttıracak ve dolayısıyla iç piyasalara ivme katacaktır. Ayrıca, vade kısıtlaması ve sigorta koşulu getirilmesi gibi önlemler olası riskli alacakların azalmasına destek olacaktır” diye konuştu.

    “KISA VADEDE HIZ KESMEYECEKTİR”

    Akdoğu, bir yandan takipteki bireysel kredi ve kredi kartları, diğer taraftan karşılıksız çek ve protestolu senetlerde risk artışının, reel sektöre ağır parasal yük getirdiğini belirterek sözlerini şöyle tamamladı:

    “Yasal takipteki alacakların bu denli artışı, reel kesimin borç-alacak dengesini de göz önünde bulundurursak, reel sektörün risklilik düzeyini daha net ortaya koyuyor. Bölgemizdeki gelişmeler ve buna paralel olarak ekonomideki yavaşlama ile yaşanan belirsizlik süreci, sorunlu alacaklardaki artışın kısa vadede hız kesmeyeceğini gösteriyor.”

  • Doğu Karadeniz’de Çekler Karşılıksız

    Doğu Karadeniz Bölgesi’nde 2015 yılında milyonlarca tutarında çekler karşılıksız çıkarken, büyük oranda senet de protesto edildi.

    Türkiye Bankalar Birliği’nden edinilen bilgiye göre, Artvin, Giresun, Gümüşhane, Ordu, Rize ve Trabzon’u içine alan Doğu Karadeniz Bölgesi’nde 2015 yılında 20 bin 862 adet çek karşılıksız çıktı. Karşılıksız çıkan çeklerin toplum tutarı 455.5 milyon TL oldu. En çok karşılıksız çek olayı Mart, Haziran, Temmuz, Ağustos ve Kasım aylarında gerçekleşti. Bu aylarda ortalama 45 milyon lirayı aşkın çek karşılıksız çıktı.

    Bu illerde 2016 yılı Ocak ayında da 20 milyon 884 milyon TL’lik 809 adet çek karşılıksız çıktı. 2015 yılı Ocak ayında bu rakam 28 milyon 534 bin TL’lik Bin 359 adet çek olmuştu.

    Doğu Karadeniz Bölgesi’nde en fazla karşılıksız çek çıkan iller Doğu Karadeniz ekonomisini ayakta tutan Trabzon, Ordu ve Rize oldu. Trabzon’da 2015 yılında 229.5 milyon TL, Ordu’da 75 milyon 236 milyon TL ve Rize’de 62 milyon 392 milyon TL çek karşılıksız çıktı.

    SENETLER DE PROTESTO

    Doğu Karadeniz Bölgesi’nde karşılıksız çıkan çeklerin yanı sıra büyük oranda senet protesto edildi. Buna göre 2015 yılı sonu itibariyle bölgede 24 bin 538 adet senet ödenmediği için protesto edildi. Ödenmeyen ve protesto edilen senetlerin toplam tutarı 187 milyon 920 bin TL oldu. 2015 yılında en fazla protesto edilen senet 7 bin 423 adet ve 70 milyon 771 bin TL ile Trabzon’da oldu. Onu 7 bin 40 adet senet ve 46 milyon 740 bin TL ile Ordu ve 3 bin 456 adet senet ve 22 milyon 242 bin TL ile Rize takip etti.