Türk Sağlık-Sen, memurların sosyal medyada ve özellikle de Facebook’taki paylaşımları nedeniyle aldıkları cezalara ilişkin rapor hazırladı.
Son yıllarda sosyal medya kullanımının oldukça yaygınlaştığına işaret edilen raporda, sosyal medya analizi yapan internet sitesi “Social Bakers”e göre, Türkiye’deki Facebook kullanıcı sayısı, Ocak 2013 itibariyle 32 milyonu geçtiği ve Türkiye nüfusunun yüzde 41,47’sinin Facebook kullanıcısı olduğu belirtildi. Türkiye’nin Facebook kullanımında dünyada yedinci, Avrupa’da ise İngiltere’den sonra ikinci sırada yer aldığı ifade edilerek, Facebook kullanıcı sayısının son 6 ayda 1 milyon 525 bin 40 kişi arttığı bilgisi verildi.
Sosyal medyanın yoğun kullanılmasının başta Facebook olmak üzere sosyal paylaşım sitelerinin kullanıcılarına yönelik hakaret, kişisel haklara saldırı gibi olayları artırdığına dikkati çekilen raporda, sosyal medyada paylaşılan yazı ve görsel materyallerin kullanıcıların hakkında dava açılmasına da neden olduğu vurgulandı.
SOSYAL MEDYADA HAKARETİN CEZASI
Sosyal medyada hakarete ilişkin davalarda Türk Ceza Kanunu’ndaki düzenlemeler çerçevesinde ceza verildiği hatırlatılan raporda, hakaret edilen kişinin şikayeti durumunda, 3 aydan 2 yıla kadar hapis veya adli para cezası istemiyle dava açılabildiğine dikkat çekilerek, hakaretin kamu görevlisine karşı görevinden dolayı yapılması durumunda ise cezanın alt sınırının 1 yıl olduğu belirtildi.
Kamu görevlilerine, görevinden dolayı yapılan hakaretlerde, şikayete bağlı olmaksızın cumhuriyet savcıları tarafından işlem yapıldığı ifade edilen raporda, TBMM’yi alenen aşağılayan kişinin de 6 aydan 3 yıla kadar hapis cezası ile cezalandırıldığı vurgulandı. Raporda, Türkiye Cumhuriyeti hükümetini, devletin yargı organlarını, askeri veya emniyet teşkilatını alenen aşağılayan kişinin, 6 aydan 2 yıla kadar hapis cezası ile cezalandırıldığı bilgisi de yer aldı.
“KAMU DAVASI AÇILIYOR”
Memurların, ülke yönetimi, siyasilerin söz ve davranışları, kamu çalışanları ile hükümetin yaptığı uygulamalar başta olmak birçok konuda fikirlerini sosyal medyada paylaştığı belirtilen raporda, memurların bu tür paylaşımlarının birçok dava ve soruşturmaya da neden olduğu vurgulandı.
Raporda, şu ifadelere yer verildi:
“Memurlara, sosyal medyadaki yazı ve paylaşımları nedeniyle, özellikle BİMER gibi birimlere yapılan isimsiz ihbarlar, kurumlara veya cumhuriyet savcılıklarına yapılan şikayetler nedeniyle cumhuriyet savcıları tarafından kamu davası açılıyor. Kamu çalışanları, sosyal medyada daha çok hükümet, siyasetçiler ve idareciler ile ilgili yazıları veya görsel paylaşımları ile ceza alıyor. Memurlar, bu yöndeki yazı veya paylaşımları nedeniyle disiplin cezalarına ve tazminat davalarına maruz kalıyor.”
Sosyal medyada hakaret suçunu işleyen vatandaşların bu suçtan ötürü sadece bir ceza alırken memurların aynı suçtan dolayı 2 veya 3 cezaya muhatap kalabildiği vurgulanan raporda, şu görüşler ifade edildi:
“Özellikle hükümete veya devlet büyüklerine hakaret gibi suçlarda memurlara hemen disiplin soruşturması açılıyor; kademe ilerlemesi, başka bir ile zorunlu tayin ve memuriyette çıkarılma gibi cezalar kısa sürede veriliyor. Memurların özellikle Facebook’taki yazı ve paylaşımları nedeniyle maruz kaldıkları davalar incelendiğinde, hukuki süreç tamamlanmadan idare tarafından soruşturmalar sonucunda cezalara çarptırıldıkları görülüyor. Facebook başta olmak üzere sosyal medya, memurlar için adeta bir kabus haline geldi.”
“PAYLAŞIM CEZAİ SORUMLULUK YÜKLÜYOR”
Kamu çalışanlarının siyasiler ile ilgili sosyal medya görüş ifade ederken veya başkaları tarafından hazırlanan ve yayınlanan materyalleri paylaşırken çok dikkatli olması gerektiğine işaret edilen raporda, özellikle başkaları tarafından hazırlanan içerikleri sadece paylaşmanın bile cezai sorumluluk yüklediği vurgulandı.
Kamu çalışanlarına sosyal medya kullanımı ile ilgili açılan davaların çoğunluğunun devlet büyüklerine ve hükümete hakaret gibi suçları içerdiği ifade edilerek, vatandaşlara açılan davalarda ise hakaret, tehdit gibi unsurların öne çıktığı belirtildi.
Raporda, şunlar kaydedildi:
“Memurlar, hükümet, siyasiler ve yöneticiler ile ilgili paylaşımlar konusunda dikkatli davranmalıdır. Mahkemelerce eleştiri sınırları içerisinde değerlendirilebilecek paylaşımların bile kurum yöneticilerin başında olduğu disiplin komisyonları tarafından cezalandırıldığı göz önüne alındığında, sosyal medya kullanımına daha çok özen gösterilmelidir. Kamu çalışanlarının çalışma hayatını bile sonlandıracak sonuçları göz önüne alındığında sosyal medyanın mümkün olduğunca dikkatli kullanılması gerekmektedir. Facebook’a girmenin sebebi bir arkadaşla konuşma veya bir fotoğraf paylaşımı ise bu gerçekleştirildikten sonra fazla gezinti yapılmamalı, sadece belli bir zaman ayrılmalıdır.”
“MEMURLAR, SOSYAL MEDYA KULLANIMINDA DİKKATLİ OLMALI”
Türk Sağlık-Sen Genel Başkanı Önder Kahveci, sosyal medyadaki bazı paylaşımların hukuki ve disiplin soruşturmasına neden olduğuna dikkati çekerek, şunları kaydetti:
“Bu anlamda en fazla mağduriyeti memurlar yaşıyor. Memurlar, kamu davalarının yanında disiplin soruşturmaları ile sürgüne maruz kalıyor. Yani memurlar, bazen eleştiri sınırları içerisinde olan ifadeler nedeniyle bile disiplin cezası alabiliyorlar. Bu anlamda memurlar sosyal medya kullanıcıları arasında en mağdur kesimdir. Memurlar, hiç akıllarına bile getirmeyecekleri soruşturma ve davalara maruz kalmamak için sosyal medya kullanımında dikkatli olmalıdır.”
