’Beyaz altın’ olarak adlandırılan ve dünyanın en kaliteli sarımsağı olan Taşköprü sarımsağının ekimi başladı. Yaklaşık 3 aydır şap hastalığı sebebiyle hayvan pazarlarının karantina altında olduğu Taşköprü’de, sarımsakta bu yıl rekoltede düşüş olması bekleniyor.
’Beyaz altın’ olarak adlandırılan ve dünyanın en kaliteli sarımsağı unvanına sahip Taşköprü sarımsağının bu yılki mahsulünün ekimine başlandı. Türkiye İstatistik Kurumu’nun verilerine göre Türkiye’nin sarımsak ihtiyacının yüzde 25’lik kısmının karşılandığı Taşköprü’de sarımsaklar toprakla buluşuyor. 2014 yılında 18 bin ton olan sarımsak rekoltesinin geçtiğimiz yıl 22 bin tonlara kadar çıkmasının ardından, yaklaşık 3 aydır şap ve çiçek hastalıkları nedeniyle karantina altında olan hayvan pazarlarında hayvanlarını satamayan çiftçilerin tohumluk sarımsak alamamaları nedeniyle bu yıl rekoltede düşüş bekleniyor.
Taşköprü’de 4 bin ailenin geçim kaynağı olan Taşköprü sarımsağı bu yıl ise havaların erken ısınmasından dolayı Şubat ayı içerisinde ekilmeye başlandı. Sarımsak üreticileri, Mart ayında ekimine başladıkları sarımsakları bu yıl 18 Şubat’ta ektiklerini ve ilerleyen aylarda da kuraklık beklediklerini söyledi.
“HAVALARIN ERKEN AÇMASIYLA BİRLİKTE SARIMSAK DİKİMİNE DE ERKEN BAŞLADIK”
Havaların erken açması ve sıcaklıkların da yükselmesiyle birlikte sarımsak ekimine erken başladıklarını ifade eden sarımsak üreticisi Hasan Yıldırım, “Normalde Mart ayında sarımsak dikimine başlardık. Fakat bu yıl sarımsak dikimine Şubat ayının 18’i gibi başladık. Şuanda sarımsak dikimleri hemen hemen yarıya ulaştı. Öncelikle arazimizin tabanını düzelttik. Dikime hazırladık. İşçileri tarlaya getirip tek tek dişlenmiş sarımsakları toprakla buluşturuyoruz” dedi.
“MAKİNELİ DİKİM YERİNE EL İLE DİKİMİ TERCİH EDİYORUZ”
Makine ekiminde verim düşüklüğü yaşandığı için el ile ekimi tercih ettiklerini anlatan Hasan Yıldırım, “Makine ile sarımsak dikimine başladığımız zaman sürekli dönüm başına yarı yarıya fire veriyor. Dişlenmiş sarımsakların bazıları baş aşağıya geliyor, bazıları ise baş yukarı geliyor. Bu yüzden sarımsakta hasat yaparken fire veriyor, dönüm başına yarı yarıya fire veriyor. Geçtiğimiz yıl yapılan makine dikiminde istenilen verim alınamadığı için bu yıl makineli dikim yapılmadı. Bu yüzden makine dikim yerine el ile dikim yapıyoruz” diye konuştu.
“SARIMSAĞIN EN BÜYÜK TEHDİDİ TOPRAK KURDUDUR”
Sarımsağın en büyük tehdidinin ilk etapta toprakla buluştuktan sonra kurtlanması olduğunu vurgulayan Hasan Yıldırım, “Biz, bunun önüne geçmek için özellikle Mart ayını tercih ederdik. Fakat bu yıl havaların iyi gitmesinden dolayı sarımsak dikimine erken başladık. İnşallah bu yılki dikimimizde bir şey olmaz ve toprakla buluşan sarımsaklar kurtlanmaz” şeklinde konuştu.
Bu yıl yeteri kadar kar yağışının olmadığını sözlerine ekleyen Hasan Yıldırım, “Bu yıl yeteri kadar kar yağışı olmadı. Buna rağmen toprak geçtiğimiz yıla göre daha yumuşak ve kabarmış şekilde duruyor. Kar yağışının az olmasından dolayı önümüzdeki günlerde yağmur yağışı olmadığı taktirde biraz sıkıntı çekeceğe benziyor. İnşallah sıkıntı çekmeyiz. Bu yıl havalar erken açtı ve kuraklık bekliyoruz. Çünkü dağların tepelerinde artık kar kalmadı. Tepelere baktığımız zaman kış mevsiminin erken çıktığını düşünüyoruz” ifadelerini kullandı.
“ŞAP HASTALIĞI, SARIMSAK DİKİMİNİ DE OLUMSUZ ETKİLEDİ”
Bu yıl Taşköprü’de 5 bin dönüm civarında sarımsak ekimi beklediklerini aktaran Hasan Yıldırım, şöyle konuştu: “Şuanda sarımsak fiyatları biraz yüksek. Sarımsak dikimi yapan birçok kişi de bu yüzden sarımsak alamadı. Diğer bir nedeni de hayvan pazarları kapalı, yani şap hastalığı nedeniyle karantina altına alındı. Yaklaşık 2 aydır karantina altında tutuluyor. Bu yüzden hayvan pazarlarının da kapalı olmasından dolayı hayvanlarını satıp sarımsak almak istiyorlar. Fakat hayvan pazarları karantina altında olduğu için ne hayvan satabiliyorlar ne de sarımsak alabiliyorlar. Vatandaşların biraz da farklı sıkıntıları borçları oluyor. İnşallah bu yıl bu sebeplerden ötürü sarımsak ekimi az olmaz da sarımsak fiyatları da çok çok fazla olmaz. İstediğimiz dikim bu yıl olacak mı, şuan için bilemiyoruz. Çünkü üreticiler, hayvanlarını satıp sarımsak alması gerekiyor. Ama karantina altında olduğu için hayvan pazarları hayvanını satamıyorlar. Muhakkak, hayvan pazarlarının kapalı olmasından dolayı bu yıl sarımsak dikiminde bir azalma olmasını bekliyoruz. Hayvan pazarlarının biran önce açılmasını bekliyoruz. Açıldığı zaman vatandaşların da rahat etmesini bekliyoruz.”
“HAYVANLARIMIZI SATAMAZSAK, SARIMSAK DA DİKEMEYİZ”
Her yıl en az 25 dönüm sarımsak ekimi yaptığına dikkat çeken Hasan Yıldırım, “Ben, en az her yıl 25 dönüm sarımsak dikiyorum. Buna karşılık 120-130 yevmiye veriyorum. Sarımsak ekimi için paranız olması gerekiyor. Bu işler para ile dönüyor. Para işini de halledebilmeniz için ya sarımsağını satacaksınız ya da hayvanlarınızı satıp elde ettiğiniz para ile sarımsaklarınızı toprakla buluşturacaksınız. Hayvan pazarlarının kapalı olmasından dolayı sarımsak ekiminin yüzde 100 azalmasını bekliyoruz. Bu yıl sarımsağın pahalı olmasından dolayı tohum alamayanlar da oldu. Eğer dikim için tohumluğu yoksa sarımsak üreticilerinin bu yıl işi bir hayli zor” dedi.
“SAPLARI KIRILMIŞ SARIMSAKLARI, MAKİNEDE DİŞ HALİNE GETİRİYORUZ”
Sapları kırılmış sarımsakları makinede diş haline getirdiklerini ve bu dişleri de tarlada tohum olarak kullandıklarını belirten Sarımsak Üreticisi İlhami Yıldırım ise, “Bunlar bizim tohumluk sarımsaklarımızdır. Burada kırım makinesinde bu tohumları çıkartıyoruz. Sarımsakların sapları kırılmış halde. makinenin ağzından veriyoruz, dişlenip elekten tek tek dişlere ayrılmış şekilde sarımsaklar çıkıyor. Ondan sonra bu dişlenmiş sarımsaklar tarlada tohum olarak kullanıyor ve toprağa dikiliyor. Sarımsak kuru olursa makineden saatte bir ton sarımsak çıkıyor. Sarımsaklar, günlükçülerle birlikte elle dikiliyor. Bu yüzden sarımsak üretiminin zorlukları çok oluyor. Çok zor sarımsak üretimi yapılıyor. Taşköprü’de makine ile dikim yapılmıyor çünkü randıman vermiyor. En randımanlı dikim el ile oluyor. Örnek verecek olursak makine ile dikimden dönümüne 400 kilo alırsanız, el ile dikiminde 1 ton sarımsak alıyorsunuz” diye konuştu.
“SARIMSAKLARI DOLU VURDUĞU İÇİN FİYATLAR YÜKSELDİ”
Geçtiğimiz yıl Taşköprü’de ekimi yapılan sarımsağın büyük kısmını dolunun vurduğuna işaret eden sarımsak üreticisi İsa Erdoğan da, şunları söyledi:
“Burada sarımsak dikiyoruz, dikim işleriyle uğraşıyoruz. Makineli dikimi tercih etmiyoruz, elde dikim yapıyoruz. Çünkü elde dikim yapınca daha fazla verim alıyoruz. Yaklaşık 25-30 dönüm arazide sarımsak ekimi yapıyoruz. Geçtiğimiz yıl sarımsakları dolu vurdu. Yaklaşık 15 dönüm gibi bir alanı zarar gördü. Yine de buna şükrediyoruz. Şuanda bir sıkıntımız bulunmuyor Allah’a şükür”
Altında yüzde 7’lere varan bir düşüşün yaşandığını dile getiren Elazığ Kuyumcular Odası Başkanı Fikret Çakmakçı, altının ilerleyen dönemlerde yeniden yükselişe geçeceğini belirterek, vatandaşları ellerindeki altınları satmamaları konusunda uyardı.
Taşköprü’de sarımsak dikiminin yaklaşmasıyla birlikte, işçilerin günlüğü belli oldu.
İzmir Büyükşehir Belediyesi Gençlik ve Spor Kulübü Sualtı Görüntüleme Takımı, su altının gizemli dünyasını çektiği görüntülerle yansıtıyor.